Oranjetemperatuur

De tweejaarlijkse volkshysterie is weer begonnen. Zodra er een EK of WK voetbal aankomt draait alles om "onze" jongens en kleurt Nederland grotendeels oranje. Bij ieder kampioenschap lijkt de hype groter te worden. Als mieren lopen de mensen in colonne met platte beeldschermen de Media Markt uit, de bierconsumptie stijgt naar nimmer bereikte hoogten en hele straten worden met oranje zeil behangen.

De afgelopen week zag ik op het nieuws dat men de grootte van de rage nu meet en uitdrukt in de oranjetemperatuur. Men volgt de hoeveelheid en frequentie van oranjegerelateerde berichten en advertenties in de media en meent hieruit af te leiden hoe sterk het oranjegevoel is bij de gemiddelde Nederlander. Wie meet dat eigenlijk? Inderdaad, een marketingbureau. Ze meten dus het volume van hun eigen onzin.

Ik heb geen hekel aan voetbal. Sterker nog, ik kijk graag naar het EK en WK voetbal, maar laten we de oranje zeepbel vooraf niet groter opblazen dan nodig is. Voor je het weet spat hij uit elkaar. Ik heb de oranjebitter al in de vriezer liggen, ter voorbereiding op een lange oranjewinter. Ik word niet warm van de oranjetemperatuur, dus die krijgt van mij een ijzige 5 op de irrischaal.

Minutie

Het nieuws is vaak vergeven van oorlog, moord en doodslag. Het is dan ook onontkoombaar dat er geregeld militaire termen voorbijkomen. Clusterbommen, materieel (nee, geen materiaal), artillerie, luchtsteun en minutie.

Minutie? Co Colijn of een militair zul je niet snel betrappen op gebruik van dit woord, maar burgerverslaggevers op TV of radio hebben het vaker over minutie dan over munitie. Zo hoorde ik laatst iemand op de radio beweren dat "er veel minutie werd verspild bij gevechten in Afghanistan." Gaat de tijd daar sneller dan? Of hebben ze daar juist te weinig tijd?

Een dag heeft een hogere minutie dan een uur maar een lagere minutie dan een week. Ik heb geen probleem met verspillen van minutie want ik heb alle tijd. Verspilling van munitie vind ik, pacifist zijnde, ook zeer aanbevelenswaardig, want als het wordt verspild worden er geen mensen mee gedood. Een ideale wereld zou er een zonder munitie zijn, maar ik weet ook dat dat niet realistisch is.

Mijn minutieus luisterende oor suist echter wel bij het horen van woorden als minutie. Daarom aarzel ik geen minuut en schiet met scherpe munitie op minutie. Ik maak geen voltreffer van 10 op de irrischaal – die is voorbestemd voor werkelijk ondragelijke woorden en voor plagiatoren – maar een 6 vind ik hier wel op zijn plaats.

Plagiaat

Aan het woord plagiaat erger ik me geenszins. Waar ik me wel aan erger zijn mensen die plagiaat plegen. Zo is een heerschap onder de naam MeBrady (http://nl.netlog.com/MeBrady) al enkele weken bezig mijn blogs onder zijn eigen naam op zijn netlog.com weblog te publiceren en doet hij het voorkomen alsof de teksten van hem zelf zijn.

Toen ik dat opmerkte heb ik mezelf aangemeld op Netlog.com en op iedere gestolen blog een reactie gezet dat ik mensen die teksten stelen bijzonder irritant vind. Nog geen 3 minuten na mijn eerste reactie heeft MeBrady mijn profiel geblokkeerd en mijn reacties waarschijnlijk ook weggehaald. MeBrady is dus niet alleen een dief, maar ook kinderachtig en onsportief. Waarschijnlijk is hij ook een leugenaar, want ik wed dat hij zijn diefstal niet op zijn eigen weblog zal zetten en gewoon doorgaat met stelen.

De score van 10 op de irrischaal gaat dus niet naar het woord plagiaat, maar naar MeBrady. Schande!

Addendum:
Omdat ik MeBrady nog geen persoonlijk bericht had gestuurd en mijn netlog profiel door hem was geblokkeerd, heb ik maar een tweede netlog profiel aangemaakt en hem via deze weg een persoonlijk bericht gestuurd. Ik heb hem verzocht alle gestolen berichten van zijn blog te halen en in een nieuwe blog zijn excuses aan te bieden. Wat denkt u dat het resultaat was? Ook mijn tweede profiel heeft hij geblokkeerd. Wat een zielepoot. MeBrady, kopieer deze blog ook maar!

Hoe of dat

Sommige spreektaal wordt zo vaak gebezigd dat het de meesten nauwelijks meer opvalt dat het uitzonderlijk lelijk taalgebruik is. Ik stoor me altijd zeer aan zinnen als "Ik weet niet hoe of hij heet".

Als je zegt "Ik weet niet hoe of hij heet", dan zeg je eigenlijk "Ik weet niet hoe heet, of hij heet". Je weet dus niet hoe heet het is, of hij heeft een naam. Wat bedoel je nu eigenlijk? De enige consistentie in deze uitspraak is "ik weet niet" en dat zegt mij genoeg over degene die het zegt.

Het kan nog erger. We zijn het Nederlands toch aan het verkrachten, dus doe er maar een schepje bovenop met de tergende uitspraak "Ik weet niet hoe of dat hij heet". Als je dit zegt, dan bedoel je eigenlijk "Ik weet niet hoe hij heet, of dat hij heet". Je weet dus niet wat zijn naam is, maar ook niet of hij xc3xbcberhaupt wel een naam heeft. Het domheidsgehalte neemt evenredig toe met het aantal voegwoorden dat aan de zin wordt toegevoegd.

Taaladvies.net noemt dit taalgebruik eufemistisch informeel, geen standaardtaal en onverzorgd. Me dunkt. De lijst met ergerlijke combinaties van of en dat is bijna oneindig:
ik weet niet waar of dat is
Ik weet niet wat dat hij doet
Hij vertelde
waarom of dat hij het wilde doen
enzovoort

Waar of dat hoe of dat is ontstaan, of hoe of dat dat heeft kunnen ontstaan weet ik niet, maar ik weet wel dat aan het gebruik hiervan snel een einde moet komen. Hoe of dat dat moet weet ik niet, maar wat of dat misschien helpt is een score van 9 op de irrischaal.

Outlet

De commercie draait altijd op volle toeren. Er moeten klanten worden getrokken en het liefst nog veel ook. Maar als de nieuwe winkels als paddestoelen uit de grond schieten en de concurrentie alsmaar groter wordt, dan helpt een eenvoudig aanbiedinkje niet meer. Dan moet je grijpen naar zware marketingmiddelen en meestal bestaat zo’n middel uit een Engels woord dat de trend moet zetten. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor outlet.

Een jaar of tien geleden heeft dit woord zijn intrede gedaan. Outlet betekent dat de goederen direct van fabrikant naar de winkel gaan, zonder tussenkomst van een groothandel en dat de prijzen dus lager zijn. Dit concept sloeg behoorlijk goed aan, omdat de gemiddelde Nederlander nog steeds voldoet aan het stereotype van zuinigerd en koopjesjager.

Het succes van outlet stores is zo groot dat opeens alle winkels outlets zijn, want outlet betekent goedkoop. Het maakt niet meer uit of er wel of geen tussenkomst van een groothandel is, outlet is het nieuwe toverwoord. Ook hier weer heiligt het doel de middelen: misbruik maar weer een (bij voorkeur Engels) woord ten gunste van de heilige omzet.

Ik stel voor om van outlet foutlet te maken, zodat meer mensen zich realiseren dat ze in de meeste van deze winkels worden bedonderd. Outlet betekent allang niet meer goedkoop, het betekent "ik wil meer klanten trekken onder het mom van goedkoop". Alle winkels die nu nog outlet op de gevel hebben staan, krijgen van mij een 6 op de irrischaal.

Veertig is het nieuwe dertig

Wat doe je als vrouw die het altijd van haar uiterlijk heeft moeten hebben, wanneer je merkt dat je rimpels steeds dieper worden, je huid niet meer strak staat en je alleen nog maar met medisch ingrijpen de jeugdige uitstraling die je vroeger had nog terug kunt halen?  Je past de mode aan in plaats van jezelf.

Daphne Dekkers, die dit jaar 40 wordt, schoot door deze gedachte dusdanig in een ontkenningsfase dat ze het nodig vond om weer bloot in een tijdschrift te gaan staan. Daar zitten we met zijn allen op te wachten zeg! Volgens haar vegen dames van veertig met hun charisma jonge modelletjes uit beeld. Daphne Dekkers en charisma? Jan-Peter Balkenende heeft nog meer charisma dan zij. Ik heb al nooit warme gevoelens gekoesterd voor Daphne; ik denk overhaar ongeveer net zo als Hans Dorrestijn dat doet over Meryl Streep.

Om het geheel helemaal ondragelijk te maken voegt ze er nog aan toe: Veertig is echt het nieuwe dertig! Als het niet veel meer is gooien we er maar weer een kreet uit de modewereld tegenaan en we zijn weer fris en monter. Wit is het nieuwe zwart, merk B is het nieuwe A, veertig is het nieuwe dertig. Zo ken ik er ook nog wel een paar. Over 10 jaar is vijftig het nieuwe veertig en denken we gruwelend terug aan dat ex-model dat krampachtig wilde doorgaan voor iets dat ze vroeger was. Hopelijk is Daphne dan wel zo verstandig om niet weer naakt te gaan poseren.

Veertig is niet het nieuwe dertig. De Daphne van nu is ook niet de Daphne van toen. Toen vond ik het ook al niet veel, dus laat die van nu ook maar achterwege. Het nieuwe is de nieuwe irritatie en wat mij betreft een 7 waard op de irrischaal.